TCK Madde 65 – Af

Kanun Metni

Madde 65 – (1) Genel af halinde, kamu davası düşer, hükmolunan cezalar bütün neticeleri ile birlikte ortadan kalkar.

(2) Özel af ile hapis cezasının infaz kurumunda çektirilmesine son verilebilir veya infaz kurumunda çektirilecek süresi kısaltılabilir ya da adlî para cezasına çevrilebilir.

(3) Cezaya bağlı olan veya hükümde belirtilen hak yoksunlukları, özel affa rağmen etkisini devam ettirir.

Af Nedir ve Ceza Hukukundaki Yeri Nedir?

Af, devletin ceza hukukundan doğan yaptırımları tamamen ya da kısmen ortadan kaldırmasıdır.

TCK Madde 65’te af iki ayrı tür halinde düzenlenmiştir:

• Genel af
• Özel af

Bu iki af türünün sonuçları birbirinden oldukça farklıdır.

Genel Af Halinde Ne Olur?

Genel af, ceza hukukunda en geniş sonuçları doğuran aftır.

Genel af uygulanırsa:

• Devam eden kamu davası tamamen düşer,
• Henüz verilmiş olan cezalar bütün sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkar,
• Kişi hakkında verilmiş mahkûmiyet hükmü hukuki varlığını kaybeder.

Bu durumda:

• Ceza infaz edilmez,
• Mahkûmiyetin doğurduğu tüm sonuçlar silinir,
• Kişi hiç mahkûm olmamış gibi kabul edilir.

Özel Afın Etkisi Nedir?

Özel af, genel aftan farklı olarak cezayı tamamen ortadan kaldırmaz.

Özel af halinde:

• Hapis cezasının infazına son verilebilir,
• Ceza süresi kısaltılabilir,
• Hapis cezası adlî para cezasına çevrilebilir.

Ancak burada önemli bir fark vardır:

Mahkûmiyet kararı ortadan kalkmaz, sadece cezanın infaz şekli veya süresi değiştirilir.

Hak Yoksunlukları Devam Eder mi?

Kanun bu konuda açık bir düzenleme yapmıştır.

Özel af uygulanmış olsa bile:

• Seçilme hakkının kaybı,
• Kamu görevinden yasaklılık,
• Meslek ve sanat yasakları gibi

cezaya bağlı hak yoksunlukları devam eder.

Yani:

• Ceza hafifletilmiş olabilir,
• Ancak mahkûmiyetin doğurduğu bazı hukuki sonuçlar aynen sürer.

Hukuki Önemi

TCK Madde 65, af kurumunu şu yönlerden dengeli biçimde düzenler:

• Genel af ile cezanın ve davanın tamamen sona erdirilmesi,
• Özel af ile yalnızca infazın değiştirilmesi,
• Hak yoksunluklarının korunarak kamu düzeninin güvence altına alınması.

Bu madde, devletin affetme yetkisi ile hukuk güvenliği arasında denge kurar.