TCK Madde 105 – Cinsel Taciz Suçu

KANUN METNİ

Madde 105 –
(1) Bir kimseyi cinsel amaçlı olarak taciz eden kişi hakkında, mağdurun şikayeti üzerine, üç aydan iki yıla kadar hapis cezasına veya adlî para cezasına; fiilin çocuğa karşı işlenmesi hâlinde altı aydan üç yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

(2) Suçun;
a) Kamu görevinin veya hizmet ilişkisinin ya da aile içi ilişkinin sağladığı kolaylıktan faydalanmak suretiyle,
b) Vasi, eğitici, öğretici, bakıcı, koruyucu aile veya sağlık hizmeti veren ya da koruma, bakım veya gözetim yükümlülüğü bulunan kişiler tarafından,
c) Aynı işyerinde çalışmanın sağladığı kolaylıktan faydalanmak suretiyle,
d) Posta veya elektronik haberleşme araçlarının sağladığı kolaylıktan faydalanmak suretiyle,
e) Teşhir suretiyle,

işlenmesi hâlinde yukarıdaki fıkraya göre verilecek ceza yarı oranında artırılır. Bu fiil nedeniyle mağdur; işi bırakmak, okuldan veya ailesinden ayrılmak zorunda kalmış ise verilecek ceza bir yıldan az olamaz.

CİNSEL TACİZ SUÇU NEDİR?

Cinsel taciz suçu, bir kimsenin cinsel amaçla, fiziksel temas olmaksızın rahatsız edilmesiyle oluşur. Bu suç, mağdurun cinsel özgürlüğüne yönelen sözlü, yazılı veya davranışsal müdahaleleri kapsar.

Bu suç;

• cinsel özgürlüğe
  • kişisel huzur ve sükûna
  • insan onuruna

yönelik koruma sağlayan düzenlemeler kapsamında yer almaktadır.

SUÇUN UNSURLARI

Bu suçun oluşabilmesi için aşağıdaki unsurların birlikte gerçekleşmesi gerekir:

Fail
• Herkes olabilir

Mağdur
• Herhangi bir kişi

Fiil
• Cinsel amaç taşıyan söz, davranış, mesaj veya iletişim

Hukuka Aykırılık
• Mağdurun rızasının bulunmaması
• Davranışın cinsel amaç taşıması

MANEVİ UNSUR (KAST)

Bu suç yalnızca kasten işlenebilir.

• Failin özel olarak cinsel amaçla hareket etmesi gerekir
  • Bu amaç yoksa suç oluşmaz

SUÇUN KRİTİK ŞARTI (AYIRT EDİCİ UNSUR)

Bu suç bakımından belirleyici temel unsur:

• Fiziksel temasın bulunmaması

Cinsel taciz;

• temas içermeyen cinsel davranışları kapsar
  • temas varsa suç, cinsel saldırıya dönüşebilir

Ayrıca:

• Fiilin cinsel amaç taşıması zorunludur
  • Rahatsız edici her davranış cinsel taciz sayılmaz

NİTELİKLİ HALLER

Aşağıdaki durumlarda ceza artırılır:

• Kamu görevi veya hizmet ilişkisinin sağladığı nüfuzun kullanılması
  • Aile içi veya güven ilişkisi kapsamında işlenmesi
  • İşyeri ortamında gerçekleşmesi
  • Telefon, mesaj, sosyal medya gibi iletişim araçlarıyla işlenmesi
  • Teşhir suretiyle işlenmesi

Bu hallerde ceza yarı oranında artırılır.

Ayrıca:

• Mağdurun işi bırakmak, okuldan ayrılmak veya ailesinden uzaklaşmak zorunda kalması halinde ceza en az 1 yıl olur

BENZER SUÇLARLA FARKI

Bu suç en çok cinsel saldırı suçu ile karıştırılır.

• Cinsel saldırıda fiziksel temas vardır
  • Cinsel tacizde temas yoktur

Temel ayrım:

• temas + vücut dokunulmazlığı ihlali = cinsel saldırı
  • temas yok + cinsel rahatsız etme = cinsel taciz

SUÇUN CEZASI

TCK’ya göre:

• Temel ceza: 3 ay – 2 yıl hapis veya adli para cezası
  • Çocuğa karşı işlenmesi: 6 ay – 3 yıl hapis
  • Nitelikli hallerde ceza artırılır
  • Mağdurun hayatını etkilemesi halinde ceza en az 1 yıl

UYGULAMADA ÖNEMLİ NOKTALAR

• En kritik unsur cinsel amaçtır (ispatı tartışmalıdır)
  • WhatsApp, SMS, sosyal medya kayıtları delil olarak kullanılır
  • Tek seferlik eylem de suç oluşturabilir
  • Israr ve süreklilik cezayı etkileyebilir
  • İşyeri tacizlerinde tanık ve yazışmalar belirleyicidir

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

TCK Madde 105, cinsel dokunulmazlığa yönelik daha hafif ancak yaygın ihlalleri cezalandıran tamamlayıcı bir normdur. Bu düzenleme ile yalnızca fiziksel müdahaleler değil, bireyin psikolojik ve sosyal alanını ihlal eden cinsel içerikli davranışlar da yaptırım altına alınmıştır.

Bu hüküm ile;

• bireyin cinsel özgürlüğü korunmakta,
  • psikolojik rahatsızlık yaratan davranışlar engellenmekte,
  • özellikle işyeri ve dijital ortam kaynaklı tacizler denetim altına alınmaktadır.