TCK Madde 119 – Ortak Hüküm
KANUN METNİ
Madde 119 –
(1) Eğitim ve öğretimin engellenmesi, kamu kurumu veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının faaliyetlerinin engellenmesi, siyasi hakların kullanılmasının engellenmesi, inanç, düşünce ve kanaat hürriyetinin kullanılmasını engelleme, konut dokunulmazlığının ihlali ile iş ve çalışma hürriyetinin ihlali suçlarının;
- a) Silahla,
- b) Kişinin kendisini tanınmayacak bir hale koyması suretiyle, imzasız mektupla veya özel işaretlerle,
- c) Birden fazla kişi tarafından birlikte,
- d) Var olan veya var sayılan suç örgütlerinin oluşturdukları korkutucu güçten yararlanılarak,
- e) Kamu görevinin sağladığı nüfuz kötüye kullanılmak suretiyle,
işlenmesi halinde, verilecek ceza bir kat artırılır.
(2) Bu suçların işlenmesi sırasında kasten yaralama suçunun neticesi sebebiyle ağırlaşmış hallerinin gerçekleşmesi durumunda, ayrıca kasten yaralama suçuna ilişkin hükümler uygulanır.
ORTAK HÜKÜM NEDİR?
TCK Madde 119, belirli suçlar bakımından ortak olarak uygulanacak nitelikli halleri düzenleyen bir hükümdür. Bu madde, tek başına bir suç tanımı içermemekte; belirli suçların daha ağır şekilde işlenmesi halinde uygulanacak artırımları belirlemektedir.
Bu hüküm;
- cezada adaletin sağlanmasına
• ağırlaştırıcı nedenlerin belirlenmesine
• suçların daha etkin şekilde cezalandırılmasına
yönelik düzenlemeler kapsamında yer almaktadır.
UYGULAMA ALANI
Bu madde aşağıdaki suçlar bakımından uygulanır:
- Eğitim ve öğretim hakkının engellenmesi (TCK 112)
• Kamu hizmetlerinden yararlanma hakkının engellenmesi (TCK 113)
• Siyasi hakların kullanılmasının engellenmesi (TCK 114)
• İnanç, düşünce ve kanaat hürriyetinin engellenmesi (TCK 115)
• Konut dokunulmazlığının ihlali (TCK 116)
• İş ve çalışma hürriyetinin ihlali (TCK 117)
NİTELİKLİ HALLER
Aşağıdaki durumlarda suçun cezası artırılır:
- Silahla işlenmesi
• Failin kimliğini gizleyerek hareket etmesi
• Birden fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi
• Suç örgütünün korkutucu gücünden yararlanılması
• Kamu görevinin sağladığı nüfuzun kötüye kullanılması
SUÇUN KRİTİK ŞARTI (AYIRT EDİCİ UNSUR)
Bu hüküm bakımından belirleyici temel unsur:
- Suçun daha ağır ve tehlikeli şekilde işlenmesidir
Bu kapsamda:
- suçun işleniş biçimi önem taşır
• failin kullandığı yöntem cezayı doğrudan etkiler
CEZAYA ETKİSİ
TCK’ya göre:
- Belirtilen nitelikli haller mevcutsa ceza bir kat artırılır
Bu durum, temel cezanın iki katına kadar çıkabilmesi anlamına gelir.
EK SORUMLULUK (NETİCE SEBEBİYLE AĞIRLAŞMA)
- Suç işlenirken kasten yaralama gerçekleşirse
• ve bu yaralama ağır sonuçlara yol açarsa
➡️ Fail ayrıca kasten yaralama suçundan da cezalandırılır
BENZER DÜZENLEMELERLE FARKI
Bu madde, bağımsız bir suç tipi değildir.
- Tek başına uygulanmaz
• Diğer suçlarla birlikte değerlendirilir
Temel ayrım:
- temel suç → ilgili madde
• ağırlaştırıcı hüküm → TCK 119
UYGULAMADA ÖNEMLİ NOKTALAR
- Öncelikle temel suçun oluşup oluşmadığı tespit edilir
• Daha sonra nitelikli hallerin varlığı değerlendirilir
• Birden fazla nitelikli hal birlikte bulunabilir
• Kamu görevinin kötüye kullanılması özellikle ağır sonuç doğurur
HUKUKİ DEĞERLENDİRME
TCK Madde 119, belirli suçların daha ağır ve organize şekilde işlenmesini önlemeye yönelik önemli bir tamamlayıcı düzenlemedir. Bu hüküm ile suçların daha tehlikeli biçimlerinin daha ağır yaptırımlarla karşılanması sağlanmaktadır.
Bu düzenleme ile;
• suçların ağırlaştırılmış halleri cezalandırılmakta,
• caydırıcılık artırılmakta,
• kamu düzeni ve bireysel haklar daha güçlü korunmaktadır.